αγροτικός πληθυσμός και αγροτικό πρόβλημα, μια προσπάθεια προσέγγισης

photo

Μια απλή καταγραφή των σκέψεων μου για το αγροτικό πρόβλημα θα προσπαθήσω να μεταφέρω στο κείμενο που ακολουθεί.  Δεν είμαι ειδικός επί του θέματος, κάποιες προσωπικές εμπειρίες όμως και κάποιες αναγνώσεις κειμένων αποτελούν την κινητήρια δύναμη των δακτύλων μου πάνω στο πληκτρολόγιο, για την συγγραφή του συγκεκριμένου άρθρου.

Εαν έχω καταλάβει καλά, για μια ακόμα φορά σε αυτή την χώρα πρέπει να διεξάγεται ένας «διάλογος» σε λάθος χρόνο και με λάθος τρόπο. Εαν το πρόβλημα είναι μόνο οι επιδοτήσεις των αγροτικών προιόντων που δεν δόθηκαν, και είναι δύσκολο να δωθούν στην συνέχεια εκ μέρους της κυβέρνησης, τότε η όλη διαχρονική προβληματική κατάσταση αντιμετωπίζεται εντελώς λαθεμένα, ενώ η παράλληλη χρησιμοποίηση των ΜΑΤ  σκιαγραφεί το είδος του διαλόγου που επιθυμεί η κυβέρνηση με τους αγρότες. Ας υποθέσουμε λοιπόν ότι τα κονδύλια η μέρος αυτών δίνονται.  Την επόμενη χρονιά τι θα γίνει;  
 Μέχρι το 2013 η  Κοινή Αγροτική Πολιτική προβλέπει κονδύλια ενίσχυσης για τα αγροτικά προιόντα. Μετά όμως τί ;
Με την τροποποίηση της Κ.Α.Π. από την Ευρωπαική Ενωση το 2003, οι όποιοι ρυθμιστικοί και παρεμβατικοί μηχανισμοί προστασίας του αγροτικού προιόντος από την «φιλελεύθερη αγορά», υποβαθμίσθηκαν εντελώς. Σχεδόν εξαφανίστηκαν. Οι αγρότες σε όλη την Ευρώπη δεν συμμετέχουν πουθενά στα κέντρα λήψης αποφάσεων που αφορούν το μέλλον τους. Οι διαμαρτυρίες και οι εξεγέρσεις των αγροτών έχουν να κάνουν με την συγκεκριμένη επιλογή πολιτικής. Τα αποτελέσματα αυτής της πολιτικής, που ξεκινάει από το 1962 έχουν επιφέρει την συρίκνωση του αγροτικού πληθυσμού σε δραματικό αριθμό. Πριν σαράντα χρόνια οι αγρότες αποτελούσαν το 40% του πληθυσμού της Ευρώπης. Σήμερα αποτελούν μετά βίας το 5%.  Εαν ο στόχος της πολυεθνικής βιομηχανίας τροφίμων είναι, μέσω ενός περιορισμένου σε αριθμό και απολύτως ελεγχόμενου αγροτικού πληθυσμού,  η παραγωγή φθηνών πρώτων υλών για την βιομηχανία με κύριο οδηγό την ποσότητα παραγωγής και όχι την ποιότητα, τότε το μέλλον της γεωργίας είναι εξαιρετικά αμφίβολο. Οχι μόνο γιατι η άναρχη δομή της παραγωγής των αγροτικών προιόντων επιφέρει και συντηρεί το οικολογικό πρόβλημα με την χρήση φυτοφαρμάκων και την μόλυνση των φυσικών αποθεμάτων νερού, αλλά γιατί το επόμενο στάδιο είναι η καλλιέργεια γενετικά τροποποιημένων οργανισμών(μεταλλαγμένα) και μέσω αυτού η ερήμωση της γής.

Και ερχόμαστε στο προκείμενο που είναι η στρεβλή ανάπτυξη της Γεωργίας. Ποιός είναι ο ρόλος του Κράτους και των κυβερνήσεων στην χώρα μας στον σχεδιασμό της γεωργικής ανάπτυξης; Ποιός έχει την ευθύνη για την μείωση των εισοδημάτων του αγροτικού πληθυσμού στην χώρα μας;  Ποιός έχει την ευθύνη για την τελική υποτίμηση του προιόντος στην πρωτογενή παραγωγή, ενώ στον καταναλωτή το προιόν φθάνει στα χέρια του σε εξωφρενική τιμή; Ποιός εξωθεί τους αγρότες να υποκείπτουν σε πλασματικά, εκβιαστικά ψηφοθηρικά διλήμματα; Ποιός παραδίδει τους αγρότες και το καταναλωτικό κοινό στα καρτέλ ;
Σε ένα κράτος όπου οδηγός ανάπτυξης του ήταν και είναι ο μεταπρατισμός με την στενή έννοια του όρου, και όπου οι κυβερνήσεις των τελευταίων 180 χρόνων δεν ενδιαφέρονται για την αειφόρο αναπτυξιακή οργάνωση της γεωργίας, μέσω ενός κεντρικού σχεδιασμού αγροτικής πολιτικής, έτσι ώστε να υπάρχει μακροπρόθεσμη πρόβλεψη στις μεθόδους παραγωγής και διανομής, χωρίς ο αγρότης να εξαρτάται από τις επιδοτήσεις και από ψεύτικες προεκλογικές υποσχέσεις, τότε σίγουρα οι προβλέψεις για τον μέλλον είναι εξαιρετικά δυσοίωνες .
Οι κυβερνήσεις λοιπόν είχαν την αποκλειστική ευθύνη της υποδομής και της ανάπτυξης, όχι μέσω ενός σφιχτού εναγκαλισμού του αγροτικού πληθυσμού για ψηφοθηρικούς λόγους, αλλά για να βοηθήσουν τους αγρότες να διαχειρίζονται την παραγωγή των προιόντων που παράγουν με σαφώς οικολογικούς προσανατολισμούς, χωρίς να υπάρχουν γεωπόνοι που να συστήνουν χρήση επικίνδυνων ουσιών, για την ποσοτική ανάπτυξη της παραγωγής, με συγκεκριμένα χημικά και από συγκεκριμένες εταιρείες παραγωγής. Ο ρόλος των κυβερνήσεων έπρεπε να ηταν επίσης η ανάπτυξη οργανωτικών δομών για την δημιουργία μεταποιητικών αγροτικών συναιτερισμών, με τελικό στόχο την διάθεση των προιόντων τους σε δικούς τους καταναλωτικούς συναιτερισμούς, εξαφανίζοντας έτσι την ύπαρξη και λειτουργία χονδρέμπορων και λοιπών μεταπρατών στην διαδρομή του προιόντος προς τον καταναλωτή. Προφανώς έτσι, δεν θα υπήρχε ζωτικός χώρος ανάπτυξης στην αγορά  για τα καρτέλ εμπορίου του αγροτικού προιόντος. Με αυτό τον τρόπο αφενός εξασφαλίζεις την βιωσιμότητα του αγροτικού πληθυσμού, άρα δεν αφήνεις έρημη και εγκαταλελειμμένη την ύπαιθρό, και αφετέρου εξασφαλίζεις μια ισόρροπη κοινωνική ανάπτυξη. Σαν κυβέρνηση έχεις την ευθύνη να υιοθετήσεις μια διαφορετική επικοινωνία με τον αγροτικό κόσμο μέσω διαλόγου και εμπιστοσύνης – γιατι αποτελεί κοινωνική τάξη με πολλές ιδιαιτερότητες – για να καταφέρεις να πείσεις ακόμα και τον πιό  δύσπιστο ότι έχεις συγκεκριμένο σχέδιο ανάπτυξης, στο οποίο ο αγρότης έχει πρωταγωνιστικό ρόλο και καλείται να συνειδητοποιήσει ότι είναι μέρος ενός ευρύτερου κοινωνικού συνόλου, το οποίο εξαρτάται άμεσα από την παραγωγή του προιόντος του. Θεωρώ ότι οι προηγούμενες κυβερνήσεις απέτυχαν παταγωδώς στον τομέα αυτό, ενώ η σημερινή κυβέρνηση αντιμετωπίζει τους αγρότες σαν ένα μη επιθυμητό πρόβλημα, που η μόνη λύση που μπορεί να δώσει είναι βραχυπρόθεσμη και όχι λύση διεξοδική.

Οι αγρότες πρέπει να καταλάβουν ότι, από την στιγμή που δεν έχουν να περιμένουν καμία άμεση βοήθεια για την παραγωγή και την διανομή του προιόντος τους από τους μηχανισμούς του Ελληνικού κράτους και της Ευρωπαικής Ενωσης , οι πρωτοβουλίες αναγκαστικά ανήκουν στους ίδιους. Το μόνο όπλο που έχουν οι αγρότες στην διάθεση τους είναι η καλύτερη οργάνωση μέσω αγροτοσυναιτερισμών. Και μη μου πεί κανείς ότι….»το είδαμε το έργο». Οχι, δεν είδαμε τίποτα. Απλα γίναμε μάρτυρες του εκφυλισμού των συναιτερισμών μέσω μιάς γραφειοκρατικής και μικροκομματικής λογικής που επικράτησε στις πρώτες κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ με αποτέλεσμα τον πλήρη εκφυλισμό της μορφής των συναιτερισμών. Η λογική της δημιουργίας ενός αγροτοσυναιτερισμού δεν πρέπει να είναι μόνο συντεχνιακή (κατεβάζουμε κρατικά κονδύλια και τα διανέμουμε σε ημετέρους), αλλά πρέπει να αποτελεί τον μηχανισμό καθοδήγησης και υποστήριξης κάθε βήματος στην  παραγωγή προιόντος  του αγρότη. Επανδρωμένος με επιστημονικό προσωπικό που να συμβουλεύει τα μέλη του και να δίνει κατευθύνσεις για τον τρόπο της παραγωγής με κατεύθυνση την οικολογική γεωργία. Να μην έχει σαν στόχο την ποσότητας της παραγωγής με κάθε θυσία, αλλά την ελεγμένη ποιότητα των προιόντων που παράγονται. Να επιδιώχθει η αυτοεκπαίδευση των μελών στις εναλλακτικές, φιλικές προς το Περιβάλλον, σύγχρονες γεωργικές μεθόδους, αντλώντας και από την παράδοση τις χρήσιμες πληροφορίες για την παραγωγή ποιοτικών- καθαρών αγροτικών προϊόντων. Να γίνει κατανοητή η ανάγκη οργάνωσης ινστιτούτων εκπαίδευσης και έρευνας μιας αειφόρου γεωπονικής επιστήμης, με κατεύθυνση την επιδίωξη της ορθολογικής χρήσης των υδάτινων πόρων και της συντονισμένης κοινωνικής διαχείρισης των αποθεμάτων των υδρολογικών λεκανών. Την διάδοση της βιολογικής και ολοκληρωμένης γεωργίας και όλων των φυσικών και παραδοσιακών μεθόδων καλλιέργειας που βασίζονται στην ελαχιστοποίηση των εισροών (χρήση χημικών αγροτοεφοδίων). Την δημιουργία κουλτούρας στο καταναλωτικό κοινό για μποϊκοτάζ στην χρήση γενετικά τροποποιημένων οργανισμών (μεταλλαγμένα). Απαραίτητη επίσης είναι η δημιουργία ενός δικτύου μεταφοράς των προιόντων και η προσπάθεια ίδρυσης καταναλωτικών συναιτερισμών σε μεγάλες πόλεις, στους οποίους τα διοικητικά συμβούλια των συναιτερισμών θα έχουν την ευθύνη της ομαλής λειτουργίας τους και οι αποφάσεις θα παίρνονται με αμμεσοδημοκρατικές διαδικασίες σε γενικές συνελεύσεις των μελών. Εαν το Ελληνικό κράτος θέλει να βοηθήσει πραγματικά τους αγρότες και να μην τους έχει σε καθεστώς ομηρίας μέσω των επιδοτήσεων, ας βοηθήσει πρός αυτή τη κατεύθυνση. Οι αγροτικοί συναιτερισμοί πρέπει να αποτελέσουν τον μοχλό πίεσης του αγροτικού κινήματος απέναντι στους κυβερνητικούς μηχανισμούς, τους μηχανισμούς της ΚΑΠ και της Ευρωπαικής Ενωσης, του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου, που ενδιαφέρονται πρώτιστα για τα κέρδη των πολυεθνικών βιομηχανιών τροφίμων. Εδώ βρίσκεται και η θέση της Αριστεράς στην εγχώρια και πανευρωπαική σκηνή. Να βοηθήσει, να επανδρώσει, να στηριξει την αυτοοργάνωση των αγροτών και του αγροτικού κινήματος μέσω όχι μιάς γραφειοκρατικής λογικής, αλλά μέσω μιας άμεσης επαφής με τον αγροτικό πληθυσμό παρουσιάζοντας την δική της επεξεργασμένη πρόταση για τον ρόλο των αγροτικών συναιτερισμών.

Τελειώνω το άρθρο αυτό με ένα email που πήρα  απο την   ΒΙΟΖΩ.

«ΒΙΟ-ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ ΓΙΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΖΩΗ»
Αγ. Κωνσταντίνου 12, Ομόνοια, 10431 Αθήνα. Τηλ/Φαξ: 210 522 23 23,
Ηλ.Ταχ: email@biozo.org , http://www.biozo.org

ΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ ΣΥΜΠΑΡΑΣΤΕΚΟΝΤΑΙ ΣΤΟΝ ΑΓΩΝΑ ΤΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ.

ΑΠΕΥΘΕΙΑΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΗ ΑΓΡΟΤΩΝ ΚΑΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ – ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΙΟΝΤΩΝ.

Η ΒΙΟΖΩ εκφράζει την αλληλεγγύη της στον αγώνα των αγροτών, εκτιμώντας ότι οι στυλοβάτες του πρωτογενούς τομέα τροφής δικαιούνται αξιοπρεπή αμοιβή για τους κόπους τους.

Οι καταναλωτές χρειάζεται να στραφούν στην τοπική παραγωγή σε απευθείας σύνδεση με τους παραγωγούς, για να έχουν καλύτερο έλεγχο στο τι τρώνε.

Η θεραπεία από τη γάγγραινα δεν επιτυγχάνεται με ασπιρίνη.

Οι μεσάζοντες, οι κερδοσκόποι και τα καρτέλ, που απομυζούν το αγροτικό εισόδημα, καθώς και το εισόδημα των καταναλωτών, αγοράζοντας κοψοχρονιά τα προϊόντα στο χωράφι και πολλαπλασιάζοντας την τιμή τους όταν πια αυτά φτάσουν στο ράφι, είναι γάγγραινα για καταναλωτές και αγρότες.

 Είναι καιρός ο γεωργός, ο κτηνοτρόφος, ο ψαράς να έρθουν σε απευθείας συναλλαγή με τον καταναλωτή. Για να έχουν κέρδος και αυτοί που παράγουν και αυτοί που αγοράζουν το τελικό προϊόν. Στα πρότυπα ενός παραδοσιακού συστήματος που καταργήθηκε τις τελευταίες δεκαετίες.

 Ποιός είναι ο λόγος να εισάγουμε ξένα προϊόντα όταν οι παραγωγικές δυνατότητες των αγροτών μας  φτάνουν και περισσεύουν;

Ποιός είναι ο λόγος να παίρνουν οι κερδοσκόποι κοψοχρονιά τα αγροτικά προϊόντα της Ασίας και της Αφρικής, αφήνοντας ολόκληρους πληθυσμούς στην πείνα, πιέζοντας ταυτόχρονα και το εισόδημα των ελλήνων αγροτών;

Οι καταναλωτές θα τα αγοράσουν στην ίδια τιμή… αυξάνοντας τα υπέρογκα κέρδη των κερδοσκόπων!

Επιλέγοντας, τα τοπικά προϊόντα οι καταναλωτές στηρίζουν την ελληνική αγροτική οικονομία, έχουν μεγαλύτερο έλεγχο στην τροφή τους, δεν πληρώνουν το κόστος των εισαγωγών και δεν ενισχύουν τις πρακτικές αισχροκέρδειας των εισαγωγέων.

 

Αθήνα, 23 Ιανουαρίου 2009

 

Το Διοικητικό Συμβούλιο της ΒΙΟΖΩ